صندل ۳۳۰۰ ساله توت‌عنخ‌آمون؛ نماد قدرت فرعون برای لگدمال کردن دشمنان؟

کشف صندل‌های تزئین شده فرعون توت‌عنخ‌آمون در مقبره‌اش، نمادی قدرتمند از هنر و تبلیغات سیاسی در مصر باستان را نشان می‌دهد. این صندل‌ها با نمادهایی از دشمنان شکست‌خورده تزئین شده‌اند تا قدرت فرعون را به نمایش بگذارند.

کشف در مقبره فرعون جوان

هوارد کارتر، باستان‌شناس بریتانیایی، به همراه تیمش در سال ۱۹۲۲ میلادی موفق به کشف مقبره دست‌نخورده توت‌عنخ‌آمون شد. در میان هزاران شیء دفن شده همراه فرعون، چندین جفت کفش و صندل وجود داشت. یکی از این صندل‌ها به دلیل نقوش خاص روی کفی آن، منحصربه‌فرد است. کارتر این صندل‌ها را زیر یک سبد در مقبره یافت، اگرچه احتمال جابه‌جایی اشیاء در طول زمان یا غارت‌های محدود دوران باستان وجود دارد.

راز طراحی نمادین صندل‌ها

این صندل‌ها با ابعاد ۲۸.۴ در ۹.۲ سانتی‌متر (معادل سایز کفش مردانه ۴۵ اروپایی) از چوب ساخته شده و با موادی مانند پوست درخت، چرم سبزرنگ و ورق طلا روی یک لایه رنگ سفید پوشانده شده‌اند. نکته جالب توجه، نقوش روی کفی آن‌هاست: در قسمت قوس هر صندل، تصویر دو انسان با دستان بسته که با گیاهان نیلوفر آبی و پاپیروس احاطه شده‌اند، دیده می‌شود. علاوه بر این، در مجموع نه نماد کمان‌مانند (چهار عدد نزدیک پنجه و چهار عدد در پاشنه، به علاوه یک کمان در بند صندل) روی هر جفت وجود دارد. این «۹ کمان» نماد جمعی همه دشمنان مصر باستان محسوب می‌شد.

پیام قدرت برای دشمنان

بر اساس اطلاعات موزه مصر در قاهره که این صندل‌ها را نگهداری می‌کند، طراحی این صندل‌ها کاملاً هدفمند بوده است. تصویر اسیران به قدرت پادشاه توت اشاره دارد و قرارگیری نمادهای «۹ کمان» به گونه‌ای است که گویی پای فرعون مستقیماً بر روی دشمنانش قدم می‌گذارد. این طراحی مفهومی، «لگدمال شدن دشمنان مصر به دست فرمانروا» را عینیت می‌بخشیده و پیامی روشن از برتری و قدرت فرعون را منتقل می‌کرده است.

کاربرد مراسمی یا روزمره؟

اگرچه مومیایی توت‌عنخ‌آمون با صندل‌های طلایی و پوشش‌های طلایی انگشتان پا کشف شد، اما مشخص نیست که آیا او در زمان حیات از این صندل‌های خاص با نقوش نمادین استفاده می‌کرده یا خیر. باستان‌شناسان احتمال می‌دهند بسیاری از این اشیاء، از جمله این صندل‌ها، به طور ویژه برای مراسم تدفین و استفاده در زندگی پس از مرگ فرعون ساخته شده بودند.

منبع: فرارو