آیا سفر فوری نتانیاهو به واشنگتن برای تغییر مسیر مذاکرات ایران است؟

نخست‌وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، سفر خود به آمریکا را یک هفته جلو انداخته تا سه‌شنبه به واشنگتن رفته و چهارشنبه با رئیس‌جمهور دونالد ترامپ دیدار کند. این سفر در حالی انجام می‌شود که مذاکرات مربوط به ایران در جریان است و تحلیل‌ها حاکی از نگرانی اسرائیل از روند فعلی مذاکرات و تلاش برای اثرگذاری بر آن است.

زمینه و زمان‌بندی سفر

برنامه اولیه نتانیاهو، سفر برای شرکت در اجلاس سالانه لابی آیپک (بین ۱۸ تا ۲۲ مارس) بود که همزمان با نخستین نشست شورای صلح غزه برگزار می‌شود. با این حال، به نظر می‌رسد تحولات مرتبط با مذاکرات میان ایران و آمریکا عامل اصلی این تغییر برنامه و سفر زودهنگام بوده است. دفتر نتانیاهو در بیانیه‌ای تأکید کرده که هرگونه مذاکره با ایران باید شامل محدودسازی برنامه موشکی بالستیک و توقف حمایت از محور ایران در منطقه باشد.

شروط گسترده اسرائیل

بر اساس گزارش روزنامه یدیعوت آحرونوت از یک مقام آگاه، نتانیاهو در دیدار با ترامپ شروط گسترده‌تری را مطرح خواهد کرد. این شروط شامل لغو کامل برنامه هسته‌ای ایران، توقف کامل غنی‌سازی اورانیوم، انتقال ذخایر اورانیوم به خارج از کشور، دسترسی آزاد و بدون محدودیت بازرسان به هر مکان «مشکوک» و همچنین کاهش برد موشک‌ها به ۳۰۰ کیلومتر است.

انگیزه‌های پشت سفر فوری

تحلیل‌ها دو دلیل عمده را برای این سفر شتاب‌زده برمی‌شمارد. نخست، نگرانی نتانیاهو از محدود شدن دستور کار مذاکرات به پرونده هسته‌ای ایران است؛ موضوعی که ترامپ نیز روز شنبه به آن اشاره کرده بود. اسرائیل ترجیح می‌دهد برنامه موشکی و فعالیت‌های منطقه‌ای ایران نیز در کانون مذاکرات باشد. دلیل دوم، نشانه‌هایی از تغییر فضا از گزینه نظامی به مسیر دیپلماسی است. اسرائیل که انتظار جنگ علیه ایران را داشت، اکنون نگران فاصله‌گیری ترامپ از گزینه نظامی به دلیل پیامدهای گسترده آن است.

اهداف استراتژیک و سناریوهای محتمل

به نظر می‌رسد نتانیاهو دو هدف عمده را دنبال می‌کند: پافشاری بر گزینه جنگ و تلاش برای کاهش نگرانی‌های ترامپ درباره تبعات آن، و همچنین جلوگیری از محدود شدن دستور کار مذاکرات. گزارش‌ها حاکی از آن است که اولویت اصلی تل‌آویو، آغاز یک جنگ گسترده علیه ایران توسط خود آمریکاست، اما ممکن است برای قانع کردن ترامپ، پیشنهاد وقوع جنگ به نام اسرائیل را مطرح کند تا پایگاه‌های آمریکا مستقیماً هدف قرار نگیرند.

عوامل جانبی مؤثر

انگیزه دیگر این سفر می‌تواند پرهیز از مشارکت در نشست شورای صلح غزه باشد. همچنین، با توجه به حضور برخی رهبران منطقه در این نشست، نگرانی از تأثیرگذاری بیشتر آن‌ها بر ترامپ درباره نحوه تعامل با ایران نیز می‌تواند در تصمیم نتانیاهو دخیل بوده باشد.

چشم‌انداز پیش‌رو

تحلیل‌ها نشان می‌دهد نتانیاهو تأثیر خاص خود را بر ترامپ خواهد گذاشت و اگر موضوع هسته‌ای صرفاً دستور کار مذاکرات بماند، بعید است ترامپ دستکم از خطوط قرمز خود و اسرائیل در این باره کوتاه بیاید. در کنار این، ارزیابی‌ها حاکی از آن است که هنوز احتمال جنگ بیشتر از موفقیت دیپلماسی است.

منبع: برترین‌ها