ایران در جمع ۵ خریدار بزرگ طلای جهان؛ نقش طلا به عنوان «پناهگاه سرمایه» چیست؟

داده‌های تقاضای جهانی طلا در سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد مرکز ثقل این بازار به سمت آسیا جابه‌جا شده است. ایران با تقاضای ۷۲.۷ تنی در رتبه پنجم جهان قرار گرفته که نشان‌دهنده نقش کلیدی طلا به عنوان «پناهگاه سرمایه» در اقتصاد کشور است.

آسیا؛ تعیین‌کننده جدید بازار طلا

چین با تقاضای ۸۳۰ تنی و هند با ۷۱۰.۹ تن در صدر فهرست خریداران طلای جهان در سال ۲۰۲۵ ایستاده‌اند. مجموع تقاضای این دو کشور آسیایی از ۱۵۴۰ تن عبور کرده که پیام روشنی دارد: تعیین‌کننده روندهای بلندمدت طلا دیگر صرفاً غرب نیست. ایالات متحده با ۱۷۵.۳ تن در رتبه سوم قرار دارد، اما تقاضای آن تقریباً به یک‌چهارم هند می‌رسد. این شکاف، تفاوت نگاه شرق و غرب به طلا را برجسته می‌کند؛ در شرق طلا بیشتر یک «دارایی ذخیره‌ای» است، در حالی که در غرب عمدتاً ابزاری برای سرمایه‌گذاری مالی محسوب می‌شود.

جایگاه ایران و نقش طلا به عنوان پناهگاه سرمایه

ایران با تقاضای ۷۲.۷ تنی در سال ۲۰۲۵، پس از ترکیه (۱۰۳.۹ تن) در رتبه پنجم جهان قرار گرفته و بالاتر از اقتصادهایی مانند روسیه، عربستان سعودی و آلمان ایستاده است. به گفته محمد شعبانی، کارشناس اقتصادی، این رقم در ساختار اقتصاد ایران غیرمنتظره نیست. در شرایط نوسانات ارزی، تورم و نااطمینانی‌های اقتصادی، طلا برای بسیاری از خانوارها و سرمایه‌گذاران ایرانی به جایگزینی برای ابزارهای مالی پرریسک‌تر تبدیل شده است. این تقاضا بیش از آنکه نشانه مصرف باشد، بازتابی از مدیریت ریسک دارایی‌ها و نقش طلا به عنوان یک دارایی آشنا، نقدشونده و قابل اعتماد است.

پیام‌های تقاضای بالا برای بازار داخلی

تقاضای قابل توجه طلا در ایران یک پیام دوگانه دارد. از یک سو، نشان می‌دهد طلا همچنان یکی از مطمئن‌ترین گزینه‌های حفظ ارزش در ذهن جامعه است. از سوی دیگر، این سطح از تقاضا می‌تواند در دوره‌های نوسانی، نوسان‌پذیری قیمت‌ها را تشدید کند. با این حال، تجربه سال‌های اخیر نشان داده بخش عمده این تقاضا ماهیت بلندمدت دارد و بیشتر به «ذخیره ارزش» نزدیک است تا سفته‌بازی کوتاه‌مدت. قرار گرفتن ایران در جمع پنج خریدار بزرگ جهان تأکید می‌کند که طلا نه یک کالای لوکس، بلکه ستون مهمی در سبد دارایی ایرانی‌ها برای مقابله با نااطمینانی‌های اقتصادی است.

منبع: برترین‌ها