کریستالهای غولپیکر جهان؛ از سولفات مس ۲ کیلویی تا بریل ۳۸۰ تنی
- یک کریستال بریل در ماداگاسکار با طول ۱۸ متر و وزن حدود ۳۸۰ تن از بزرگترینهای جهان است.
مروری بر کریستالهای غولپیکر جهان
دیوید بویس و همکلاسیهایش در مدرسه کوئینزوود بریتانیا مشغول پرورش چیزی هستند که به عنوان بزرگترین کریستال تکبلور سولفات مس در جهان شناخته میشود. این کریستال تاکنون بیش از ۲ کیلوگرم وزن دارد و رشد آن بیش از یک سال به طول انجامیده است. این پروژه آموزشی، نگاهی جذاب به دنیای شگفتانگیز کریستالها میاندازد.
کریستالها چگونه رشد میکنند؟
کریستالها زمانی شکل میگیرند که مولکولها در یک محلول به یکدیگر میپیوندند. این فرآیند با تشکیل دانههای کوچک آغاز میشود که حل شده و مجدداً تشکیل میشوند تا به اندازهای بحرانی برسند. در این نقطه، انرژی کلی در هسته کریستال بر انرژی مورد نیاز برای افزودن مولکولهای جدید به سطح آن غلبه میکند. رشد کریستالها فرآیندی کند است که ساختار منظم آن را لایه به لایه میسازد. عواملی مانند دما، غلظت محلول و وجود ناخالصیها بر سرعت این رشد تأثیر میگذارند.
رکوردداران شگفتانگیز دنیای کریستال
کریستالهای طبیعی گاهی هزاران سال فرصت رشد داشتهاند و ابعاد برخی از آنها بسیار فراتر از نمونه آزمایشگاهی دانشآموزان بریتانیایی است. در ادامه به برخی از رکوردداران قابل توجه این عرصه اشاره میشود.
۱. سولفات مس
اگرچه کریستال دیوید بویس ممکن است بزرگترین تکبلور سولفات مس باشد، اما رکورد بزرگترین کریستال چندشکلی این ماده در اختیار دانشآموزان مدرسه کورفروست-روپرخت در آلمان است. کریستال آنها وزنی نزدیک به ۷۰ کیلوگرم داشت و در سال ۲۰۱۰ موفق به کسب رکورد جهانی گینس شد.
۲. سنگ گچ (ژپس)
غار کریستالها در نایکای مکزیک، میزبان کریستالهای عظیم سنگ گچ (دیهیدرات کلسیم سولفات) است. این کریستالها که در سال ۲۰۰۰ کشف شدند، طولی تا ۱۱ متر و وزنی در حدود ۴۰ تا ۵۰ تن دارند. برآورد پژوهشگران حاکی از آن است که رشد این غولهای سنگی حدود یک میلیون سال طول کشیده است.
۳. شِلیت (Scheelite)
بزرگترین کریستال شناختهشده شلیت (تنگستات کلسیم) با ابعاد ۰.۴ متر در ۰.۳ متر در ۰.۱۵ متر، در موزه تاریخ طبیعی تیانیو شاندونگ در چین نگهداری میشود.
۴. دانه برف
کنث لیبرخت در سال ۲۰۰۳ و در جریان یک بارش آرام برف در انتاریوی کانادا، از بزرگترین دانه برف تککریستال ثبتشده عکسبرداری کرد. طول این دانه برف ۱۰ میلیمتر (۱ سانتیمتر) بود. گزارشهایی نیز از تشکیل خوشههای برف با عرض ۳۸ سانتیمتر وجود دارد.
۵. کوارتز
یک کریستال کوارتز (دیاکسید سیلیکون) ۱۴ تنی با ابعاد ۳ در ۳ متر، عنوان بزرگترین کریستال کوارتز را از آن خود کرده است. استخراج این کریستال از معدن در نامیبیا بیش از سه سال زمان برد.
۶. بزرگترین کریستال جهان
یکی از بزرگترین کریستالهای کشفشده در جهان، یک کریستال بِریل (سیلیکات آلومینیوم بریلیم) است که در مالاکیالینای ماداگاسکار یافت شد. این کریستال ۱۸ متر طول، ۳.۵ متر عمق و وزنی حدود ۳۸۰ تن دارد. کریستالهای بریل هم به عنوان سنگ قیمتی ارزشمند هستند و هم یکی از منابع اصلی عنصر بریلیم محسوب میشوند.
منبع: Hamshahrionline
اخبار علم و فناوری