رقابت هوش مصنوعی؛ آیا برق عامل تعیین‌کننده برتری چین بر آمریکا شده است؟

آمارهای جدید از شتاب توسعه ظرفیت برق در چین، اهمیت هشدارهای اخیر رهبران صنعت فناوری را برجسته کرده است. شبکه برق بزرگ و پرتوان چین می‌تواند در رقابت برای پیشتازی در هوش مصنوعی، به این کشور نسبت به آمریکا برتری قابل توجهی بدهد.

گلوگاه جدید توسعه: انرژی

بر اساس آمار اداره ملی انرژی چین، این کشور از سال ۲۰۲۱ تاکنون ظرفیت تولید برق تازه‌ای بیش از کل ظرفیت تاریخ آمریکا ساخته است. تنها در سال گذشته، ۵۴۳ گیگاوات ظرفیت جدید به شبکه چین اضافه شده است. برآوردها حاکی از آن است که چین در پنج سال آینده بیش از ۳.۴ تراوات به ظرفیت خود می‌افزاید؛ رقمی حدود شش برابر افزایش پیش‌بینی‌شده برای آمریکا.

ایلان ماسک، مدیرعامل تسلا و xAI، در مجمع جهانی اقتصاد در ۲۲ ژانویه تأکید کرد که گلوگاه اصلی توسعه هوش مصنوعی در نهایت «برق» است. جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، نیز در دسامبر گذشته رقابت‌پذیری در هوش مصنوعی را به کیکی پنج‌لایه تشبیه کرد که لایه ابتدایی و اساسی آن «انرژی» است. او اشاره کرد چین در مقیاس ملی تقریباً دو برابر آمریکا ظرفیت و دسترسی انرژی دارد.

تقابل دو مدل توسعه

در چین، سرمایه‌گذاری عظیم همزمان روی منابع تجدیدپذیر و نیروگاه‌های سوخت فسیلی، افزایش سریع ظرفیت را ممکن ساخته است. انتظار می‌رود ظرفیت برق خورشیدی چین در سال جاری برای نخستین بار از زغال‌سنگ پیشی بگیرد.

در مقابل، رشد ظرفیت تولید برق در آمریکا با سرعت کمتری پیش می‌رود. روندهای مقرراتی پیچیده، گلوگاه‌های زنجیره تأمین و مخالفت‌های سیاسی علیه انرژی‌های تجدیدپذیر، توسعه را با چالش مواجه کرده است. سامانتا گروس از موسسه بروکینگز می‌گوید نگرانی درباره دسترسی به برق، به عامل اصلی محدودکننده رشد توسعه‌دهندگان هوش مصنوعی در آمریکا تبدیل شده است.

برق تنها عامل تعیین‌کننده نیست

با وجود مزیت چین در لایه انرژی، کارشناسان بر این باورند که آمریکا همچنان مزیت‌های کلیدی دیگری دارد. دمیس هاسابیس، مدیرعامل گوگل دیپ‌مایند، اشاره کرده که شرکت‌های چینی هنوز حدود شش ماه از پیشرفته‌ترین مدل‌های غربی عقب‌ترند. تحلیلگران همچنین برتری آمریکا در نوآوری لایه تراشه و مدل‌های هوش مصنوعی را از عوامل حفظ رقابت‌پذیری این کشور می‌دانند.

منبع: ecoiran.com