تالاب زریوار در خطر: چرا برنامه‌های احیا بی‌اثر مانده‌اند؟

تالاب زریوار، یکی از مهم‌ترین تالاب‌های کشور، سال‌هاست با مشکلات متعددی دست‌وپنجه نرم می‌کند. تغییر کاربری اراضی، برداشت بی‌رویه آب، ورود فاضلاب و ساخت‌وسازهای غیرمجاز، تعادل این اکوسیستم حساس را بر هم زده است. با این حال، برنامه‌های کوتاه‌مدت احیا نتوانسته‌اند تأثیر چشمگیر و پایداری داشته باشند.

تهدیدهای جدی علیه یک اکوسیستم ارزشمند

به گزارش ایسنا، تالاب زریوار تحت فشار فعالیت‌های انسانی و تغییر کاربری اراضی قرار دارد. ورود فاضلاب‌های انسانی و فضولات دامی، رسوب‌گذاری و برداشت بی‌رویه منابع آب، از جمله تهدیدهایی هستند که کارکردهای حیاتی تالاب برای محیط زیست و جامعه محلی را به خطر انداخته‌اند. افزایش فشار جمعیت در اطراف تالاب نیز بر دامنه این مشکلات افزوده است.

چرا برنامه‌های احیا نتیجه‌بخش نبوده‌اند؟

بر اساس این گزارش، برنامه‌های کوتاه‌مدت و پروژه‌محور برای احیای زریوار نتوانسته‌اند تأثیر بلندمدتی ایجاد کنند. بسیاری از اقدامات حفاظتی تنها به مقابله با اثرات فوری محدود شده و یک مدیریت جامع و علمی با مشارکت کامل همه ذی‌نفعان، از مردم محلی تا دستگاه‌های اجرایی، به صورت کامل اجرایی نشده است. کارشناسان تاکید می‌کنند که حفاظت پایدار نیازمند برنامه‌ریزی یکپارچه، مشارکت گسترده و نظارت مستمر است.

هشدار مسئولان درباره حساسیت تالاب‌ها

معروف قادری، معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی کردستان، در گفت‌وگو با ایسنا اظهار کرد: تالاب‌ها از حساس‌ترین اکوسیستم‌های طبیعی هستند که به دلیل قرار گرفتن در انتهای حوزه‌های آبخیز، بیشترین تأثیر را از فعالیت‌های انسانی می‌پذیرند. وی تغییر کاربری اراضی، کشاورزی ناپایدار، سدسازی، برداشت بی‌رویه آب، ورود فاضلاب و آلودگی را از مهم‌ترین عوامل تهدیدکننده تالاب‌ها برشمرد.

اقدامات انجام‌شده و برنامه جامع مدیریت

قادری به اقدامات انجام‌شده برای کاهش تهدیدهای تالاب زریوار اشاره کرد که از جمله آن‌ها اجرای طرح‌های کنترل رسوب، تجهیز امکانات مقابله با حریق، پایش آلودگی‌ها، هدایت فاضلاب حدود ۱۰ روستا و شهر مریوان به تصفیه‌خانه و مدیریت فضولات دامی است. وی از تدوین یک برنامه جامع مدیریت تالاب زریوار طی چهار سال و با مشارکت گسترده ذی‌نفعان محلی، دستگاه‌های اجرایی و کارشناسان خبر داد.

برخورد با ساخت‌وسازهای غیرمجاز

معاون محیط زیست کردستان درباره ساخت‌وسازهای غیرمجاز در حاشیه تالاب نیز گفت: هیچ‌یک از این ساخت‌وسازها مجوز محیط‌زیستی ندارند و اقدامات قضایی متعددی برای جلوگیری از آن‌ها انجام شده است. همچنین توسعه روستاها به سمت محدوده تالاب محدود شده است. قادری در پایان تاکید کرد که حفاظت پایدار از تالاب‌ها نیازمند همکاری مستمر دستگاه‌ها، مشارکت مردم و مدیریت یکپارچه در کل حوزه آبخیز است.

منبع: asriran.com