آیا مذاکرات ایران و آمریکا در آستانه شکست است؟

کورش احمدی، دیپلمات پیشین ایران، شرایط میان ایران و آمریکا را بیش از پیش مبهم توصیف کرده است. این ابهام در حالی است که مذاکرات دو کشور قرار است در ژنو ادامه یابد، اما همزمان، لحن رئیس‌جمهور آمریکا تندتر شده و حضور نظامی این کشور در منطقه تقویت شده است. پرسش اصلی این است که آیا این مذاکرات می‌تواند به کاهش تنش بینجامد یا مسیر به سوی تقابل بیشتر می‌رود.

تشدید تنش‌ها همزمان با دور جدید مذاکرات

در روزهای اخیر، لحن دونالد ترامپ نسبت به گذشته تندتر شده و نشانه‌های خوش‌بینی قبلی در سخنانش کمرنگ شده است. این تغییر لحن می‌تواند با عدم مشاهده نشانه‌ای دال بر توافق از سوی ایران و نیز تقویت مستمر حضور نظامی آمریکا در منطقه مرتبط باشد. ایالات متحده به‌صورت تدریجی، توان و تجهیزات نظامی خود را در اطراف آب‌های ایران افزایش داده است.

مانع اصلی: غنی‌سازی و برنامه موشکی

تاکنون نشانه‌ای از آمادگی ایران برای حرکت به سمت یک “توافق خلاقانه” درباره غنی‌سازی به شکلی که مورد قبول هر دو طرف باشد، مشاهده نشده است. این موضع با تاکید رسمی ایران بر عدم کنار گذاشتن غنی‌سازی همسو است. از نگاه تحلیلگر، ممکن است آمریکا موضوعات را به‌عنوان حربه‌ای مذاکراتی مطرح کند تا ایران را به پذیرش غنی‌سازی صفر راضی کند و در مقابل، از اصرار بر برنامه موشکی صرف‌نظر نماید. برای اسرائیل، مسئله موشکی اهمیت بیشتری دارد، اما آمریکا ممکن است آن را به‌صورت مقطعی برای افزایش فشار مطرح کند.

هدف واقعی: تغییر رفتار، نه تغییر نظام

در تحلیل نهایی، به نظر نمی‌رسد “تغییر نظام” ایران عملاً در دستور کار آمریکا قرار داشته باشد و طرح این موضوع بیشتر با هدف اعمال فشار روانی و سیاسی صورت می‌گیرد. تجربه ونزوئلا نیز نشان می‌دهد که تمرکز آمریکا بیشتر بر “تغییر رفتار” حکومت‌هاست، نه لزوماً تغییر خود حکومت‌ها. بنابراین، فضای کنونی ترکیبی از ادامه دیپلماسی و افزایش فشار برای تغییر موازنه به نفع خواسته‌های آمریکاست.

منبع: برترین‌ها

اخبار سیاسی