کشف مومیاییهای طبیعی یوزپلنگ در عربستان؛ کلید بازگشت این گربهسان به طبیعت؟
- قدیمیترین بقایای کشفشده مربوط به حدود ۴۰۰۰ سال پیش است
مروری بر یک کشف غیرمنتظره
زمانی که دانشمندان مرکز ملی حیاتوحش عربستان سعودی در سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ در حال بررسی غارها بودند، با صحنهای حیرتانگیز روبرو شدند: هفت یوزپلنگ که به طور طبیعی در پنج غار نزدیک شهر عرعر مومیایی شده بودند. بقایا تا حد زیادی سالم و بافت نرم و اسکلتها به خوبی حفظ شده بود.
رمزگشایی از گذشته با تحلیل DNA
تحلیل ژنتیکی انجامشده روی سه مورد از این مومیاییها نتایج شگفتآوری را آشکار کرد. برخلاف تصور پیشین که تنها زیرگونه آسیایی یوزپلنگ در این منطقه حضور داشته، دو نمونه قدیمیتر از نظر ژنتیکی به زیرگونه یوزپلنگ شمالغرب آفریقا نزدیکتر بودند. این یافته ثابت میکند دستکم دو زیرگونه یوزپلنگ زمانی در شبهجزیره عربستان میزیستهاند.
اهمیت کشف برای حفاظت
به گفته احمد البوق، نویسنده اصلی این مطالعه، این کشف از چند جهت تاریخی است: نخستین مورد مستند از مومیایی طبیعی در یوزپلنگها، نخستین شاهد فیزیکی از حضور زیرگونههای مختلف در عربستان و شرقیترین ثبت از یک زیرگونه آفریقایی یوزپلنگ. این اطلاعات میتواند نقشه راهی برای تلاشهای آینده جهت بازمعرفی یوزپلنگ به طبیعت این منطقه باشد.
معمای استفاده از غار و یک جامعه پایدار
پژوهشگران در حال بررسی دلیل ورود و استفاده یوزپلنگها از این غارها هستند و معتقدند این اتفاق تصادفی نبوده است. محیط خشک غار در فرآیند مومیایی طبیعی نقش داشته. علاوه بر مومیاییها، بقایای اسکلتی ۵۴ گربهسان دیگر نیز در غارها یافت شد. تاریخگذاری نشان میدهد قدیمیترین بقایا حدود ۴۰۰۰ سال قدمت دارند و قدمت دو مومیایی تحلیلشده بین ۱۳۰ تا ۱۸۷۰ سال است.
آیندهای امیدوارکننده برای احیا؟
وجود بقایای حیوانات جوان و بالغ نشان میدهد یوزپلنگها تنها در حال عبور نبودهاند، بلکه در این منطقه تولیدمثل کرده و جمعیت پایداری داشتهاند. البوق معتقد است با وجود مناطق حفاظتشده گسترده در خاورمیانه و کاهش تهدیدهایی مانند تخریب زیستگاه، عربستان سعودی اکنون در موقعیت مناسبی برای حمایت از احیای این گونه قرار دارد.
منبع: Hamshahrionline
اخبار علم و فناوری