هوش مصنوعی ویروس جدیدی ساخت: درمان عفونت یا تهدید بیولوژیک؟

- موفقترین ویروس ساختهشده ۲۵ درصد سریعتر از نمونههای طبیعی عمل میکند.
- فناوری جدید دقت ساخت ژنوم را تا ۱۰۰ هزار برابر افزایش میدهد.
- نگرانیهایی درباره سوءاستفاده و ساخت سلاحهای زیستی وجود دارد.
دانشمندان با استفاده از هوش مصنوعی موفق به خلق ویروسی کاملاً جدید شدهاند که هرگز در طبیعت وجود نداشته است. این ویروس که Evo–Φ۲۱۴۷ نام دارد، تنها ۱۱ ژن دارد و برای مقابله با باکتریهای خطرناک طراحی شده است. این دستاورد میتواند تحولی در درمان عفونتهای مقاوم به آنتیبیوتیک ایجاد کند، اما هشدارهایی درباره پیامدهای امنیتی آن نیز مطرح است.
ساخت ویروس با کمک هوش مصنوعی
این پژوهش توسط شرکت نوپای Genyro و به رهبری دکتر آدرین وولفسون، دانشمند بریتانیایی، انجام شده است. ابزار هوش مصنوعی Evo۲ به دانشمندان امکان داد تا ۲۸۵ ویروس کاملاً جدید بسازند که ۱۶ مورد از آنها توانایی حمله به باکتری E. Coli را داشتند. موفقترین نمونه، ۲۵ درصد سریعتر از ویروسهای طبیعی باکتری را از بین میبرد. دکتر وولفسون میگوید: «چهار میلیارد سال گذشته، تمام حیات روی زمین از طریق تکامل طبیعی شکل گرفته است. اکنون تکامل طبیعی یک همنویسنده دارد: هوش مصنوعی که قادر به طراحی و ساخت ژنوم است.»
فناوری انقلابی در مونتاژ ژنوم
هوش مصنوعی به روشی جدید برای مونتاژ ژنومهای مصنوعی دست یافته که دقت ساخت را تا ۱۰۰ هزار برابر افزایش میدهد. این فناوری مانند شمارهگذاری صفحات کتاب برای چیدن صحیح قطعات DNA عمل میکند. بر این اساس، ساخت ژنومهای مصنوعی میتواند هزار برابر ارزانتر و سریعتر شود و ایجاد اشکال جدید زندگی را به روزها کاهش دهد.
نگرانیهای امنیتی و اقدامات احتیاطی
با وجود پتانسیل درمانی بالا، نگرانیهای جدی درباره سوءاستفاده از این فناوری برای ساخت سلاحهای زیستی وجود دارد. پژوهشها نشان دادهاند هوش مصنوعی قادر به طراحی پروتئینهای شبیه به سموم مرگبار است. برای کاهش این خطر، تیم Evo۲ به طور عمدی دادههای مربوط به ژنوم انسانی را از مجموعه آموزش هوش مصنوعی حذف کردهاند تا امکان طراحی ویروسهای انسانی میسر نباشد. دانشمندان هشدار میدهند که اگرچه این فناوری میتواند برای درمان عفونتهای مقاوم و سرطانها استفاده شود، اما استفاده نادرست از آن تهدیدی جدی برای بشریت محسوب میشود.
منبع: Asriran
اخبار علم و فناوری