هدف ۸۰۰ هزار میلیارد تومانی مالیات؛ آیا هوشمندسازی مالیات به کاهش فرار کمک کرده است؟

مروری بر دستاوردهای هوشمندسازی مالیاتی

محمد برزگری، معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی کشور، از کاهش چشمگیر زمان استرداد مالیات بر ارزش افزوده، افزایش شفافیت و بهبود تعامل با فعالان اقتصادی خبر داد. وی گفت فرآیند استرداد که گاه بیش از یک سال طول می‌کشید، اکنون به‌طور محسوسی کوتاه شده است. سال گذشته حدود ۲۰ همت از مجموع ۸۰ همت مالیات وصول‌شده از این محل، به مؤدیان مسترد شد.

رکوردشکنی در قطعی‌سازی اظهارنامه‌ها

به گفته برزگری، در عملکرد سال ۱۴۰۳ برای نخستین‌بار ۵۸۰ هزار اظهارنامه مالیات بر ارزش افزوده در فاصله کمتر از شش ماه قطعی شده است. پیش از اجرای سامانه مؤدیان، رسیدگی به برخی پرونده‌ها حتی چند سال به طول می‌انجامید.

تسهیلات جدید برای فعالان اقتصادی

معاون تحول هوشمند نظام مالیاتی از اجرای امکان تعویق پرداخت مالیات بر ارزش افزوده در معاملات نسیه خبر داد. بر این اساس، مؤدیان می‌توانند پرداخت مالیات مربوطه را تا زمان دریافت وجه به تعویق بیندازند، بدون آنکه مشمول جریمه شوند. در پاییز ۱۴۰۴ حجم این تعویق به حدود ۹۴ همت رسید.

افزایش دقت اظهارنامه‌ها با داده‌محوری

بررسی‌ها نشان می‌دهد رشد بدهی ابرازی مؤدیان پیش از اجرای سامانه حدود ۳ درصد بوده، اما پس از اجرای سامانه در سال ۱۴۰۳ به ۲۲ درصد رسیده است. همزمان، رشد درخواست‌های استرداد کاهش یافته که نشان‌دهنده افزایش دقت در اظهارنامه‌هاست. پروژه «افشای داوطلبانه» نیز برای شناسایی مغایرت‌های اطلاعاتی به مؤدیان اطلاع‌رسانی می‌کند تا پیش از رسیدگی، اصلاح صورت گیرد.

تمرکز بر مؤدیان بزرگ و هدف بودجه آینده

برزگری تأکید کرد رویکرد سازمان در مقابله با فرار مالیاتی مبتنی بر داده‌محوری و تحلیل سیستمی است و تمرکز اصلی بر کشف تعارض‌های اطلاعاتی در سطوح کلان اقتصادی است. وی درباره تحقق درآمدهای پیش‌بینی‌شده در بودجه گفت رقم مالیات پیش‌بینی‌شده در بودجه سال آینده حدود ۸۰۰ هزار میلیارد تومان است و سازمان امیدوار است با ادامه هوشمندسازی، این منابع بدون افزایش فشار بر مؤدیان تأمین شود.

منبع: Rokna