ضربالاجل ۳ ماهه دولت به تراستیهای نفتی؛ داراییها در صورت عدم بازگشت ارز توقیف میشود؟

مروری کوتاه بر خبر
- تعیین ضربالاجل دو تا سهماهه برای تراستیهای نفتی جهت بازگرداندن ارز حاصل از صادرات نفت.
- تهدید به توقیف داراییها و املاک این تراستیها در صورت عدم ایفای تعهدات.
- اعلام فاصله ۸ میلیارد دلاری بین فروش و وصول ارز نفت در ۸ ماه اخیر توسط رئیس کمیسیون تلفیق مجلس.
- زیر نظر بودن تراستیهای فعلی توسط بانک مرکزی و نه وزارت نفت.
- گزارش بازگشت تدریجی ۲ تا ۳ میلیارد دلار از ارزهای معوق.
- انتقاد از سازوکار فروش نفت به عنوان بستر ایجاد فساد و ثروتاندوزی سریع برخی تراستیها.
دولت برای تراستیهای فعال در فروش نفت، ضربالاجلی دو تا سهماهه تعیین کرده است. بر اساس این تصمیم، در صورت عدم بازگشت منابع ارزی به کشور، داراییها و املاک این تراستیها به عنوان تضمین توقیف خواهد شد. این اقدام در پی گزارشهایی درباره بازنگشتن بخشی از درآمدهای نفتی صورت میگیرد.
جزئیات ارزهای بازنگشته
غلامرضا تاجگردون، رئیس کمیسیون تلفیق مجلس، اخیراً اعلام کرد که فاصله بین فروش نفت و وصول ارز آن در ۸ ماه اخیر حدود ۸ میلیارد دلار است. به گفته وی، از ۲۱ میلیارد دلار فروش، ۱۳ میلیارد دلار وصول شده که ۱.۲ میلیارد دلار آن مربوط به سال گذشته است.
تغییر مدیریت تراستیها و انتقادات
علیاکبر پورابراهیم، مدیرعامل اسبق شرکت بازرگانی نفت ایران (نیکو)، در توضیح تغییر ساختار تراستیها گفت: در دولت گذشته، تراستیها تحت کنترل وزارت نفت بودند، اما پس از ایجاد انحراف در مسیر بازگشت پول، وزارت نفت مجبور به تعطیلی تراستیهای خود و ایجاد تراستیهای بانکی شد. وی تاکید کرد که تراستیهای فعلی زیر نظر بانکهای تجاری و در نهایت بانک مرکزی فعالیت میکنند، نه وزارت نفت.
سازوکار تضمین و بازگشت تدریجی ارز
برای تراستیها محدودیت زمانی مشخصی (معمولاً دو تا سه ماه) در نظر گرفته شده و از آنها ضمانتنامهای اخذ میشود که داراییهایی مانند املاک به عنوان وثیقه در آن قید میشود. سازوکار پرداخت به این صورت است که ابتدا حدود ۱۰ درصد دریافت میشود و پس از ارائه رسید و جابهجایی کشتیها، واریز کامل مبلغ مطالبه میشود. شنیدهها حاکی از بازگشت تدریجی رقمی در حدود ۲ تا ۳ میلیارد دلار از این ارزهای معوق به کشور است.
انگیزهها و عواقب عدم پرداخت
سود طرف مقابل در تداوم همکاری و انجام صحیح تعهدات نهفته است و برآورد میشود در صورت استمرار، ماهانه بین ۵ تا ۱۰ میلیون دلار سود کسب کند. در مقابل، در صورت عدم پرداخت و تخطی از تعهدات، نه تنها همکاری در معاملات بعدی قطع میشود، بلکه داراییها و حتی کشتیهای تراستی مذکور ضبط خواهد شد.
مسیرهای انتقال مالی و انتقاد از فساد
بر اساس برخی گزارشها، منابع مالی حاصل از فروش نفت ابتدا به چین و سپس از طریق امارات متحده عربی جابهجا میشود. پورابراهیم به ثروتاندوزی سریع برخی از این افراد اشاره کرده و گفت: «این افراد با پول نفت کشور یک شبه مالک خودروهای رولز رویس در امارات شدند… و در طبقات پنت هاوس هتلهای گران امارات زندگی میکنند.» این گزارشها بر وجود ایرادات ساختاری در سازوکار فروش نفت که زمینهساز فساد است، تاکید دارند.
منبع: برترینها
اخبار اقتصادی