رقابت اقتصادی اروپا با آمریکا و چین؛ آیا اتحادیه اروپا می‌تواند عقب‌ماندگی خود را جبران کند؟

مروری بر تلاش اتحادیه اروپا

اتحادیه اروپا در آستانه یک نقطه عطف در سیاست صنعتی خود قرار دارد. این اتحادیه تلاش جدیدی را برای تقویت موقعیت خود در رقابت با بلوک‌های اقتصادی قدرتمند ایالات متحده آمریکا و چین آغاز کرده است. تمرکز اصلی بر افزایش بودجه و کاهش بوروکراسی قرار دارد. با این حال، آگاهی از مشکل به تنهایی کافی نیست و اروپا در رقابت جهانی به طور فزاینده‌ای از سایر مناطق اقتصادی عقب می‌ماند.

گردهمایی برای تغییر

انتظار می‌رود وزرای اقتصاد، تجارت و تحقیقات کشورهای عضو اتحادیه اروپا روزهای پنجشنبه و جمعه در جلسه شورای رقابت در بروکسل گرد هم آیند. هدف از این نشست، آغاز تحولی در مسیر افزایش رقابت‌پذیری است. کاترینا رایش، وزیر اقتصاد آلمان، پیش از این جلسه هشدار داده است که تصمیمات این مرحله مشخص خواهد کرد آیا اروپا می‌تواند ایجاد ارزش صنعتی، نوآوری و اشتغال را تضمین کند یا به دلیل بوروکراسی اضافی، شتاب خود را از دست خواهد داد.

صنایع تحت فشار

در کانون توجه وزرای اتحادیه اروپا، سه بخش کلیدی و تحت فشار قرار دارند: خودروسازی، مواد شیمیایی و فولاد. آمارها وضعیت دشوار این صنایع را نشان می‌دهند. تولید خودروهای سواری در اتحادیه اروپا به طور پیوسته در حال کاهش است. کارخانه‌های شیمیایی اروپایی تنها از ۷۰ درصد ظرفیت خود استفاده می‌کنند. بخش فولاد نیز با ظرفیت مازاد جهانی ۶۰۰ میلیون تنی مواجه است که باعث کاهش قیمت‌ها و تحت فشار قرار دادن تولیدکنندگان اروپایی شده است.

اختلاف نظر و راه‌حل‌های پیشنهادی

مذاکراتی برای بهبود شرایط این صنایع برنامه‌ریزی شده است. آلمان و فرانسه خواستار انعطاف‌پذیری بیشتر در اعطای یارانه‌های ملی و تصویب سریع‌تر کمک‌های صنعتی از بروکسل هستند. در مقابل، کشورهایی مانند هلند، سوئد، ایرلند و فنلاند نگران شکل‌گیری یک مسابقه یارانه‌ای و تضعیف صنایع خود هستند. پروژه صندوق رقابت‌پذیری اروپا نیز بحث‌برانگیز است. فرانسه، ایتالیا و اسپانیا از ایجاد بدهی مشترک جدید حمایت می‌کنند، در حالی که هلند، فنلاند، اتریش و آلمان عموماً موضعی منفی دارند.

نیاز به سرمایه‌گذاری کلان

برای جبران عقب‌ماندگی در رقابت‌پذیری، سرمایه‌گذاری‌های قابل توجهی مورد نیاز است. گزارش اخیر ماریو دراگی به نیاز سرمایه‌ای سالانه ۸۰۰ میلیارد یورو برای سال ۲۰۲۴ اشاره کرده که حتی هزینه‌های دفاعی را در بر نمی‌گیرد. برآوردهای بانک مرکزی اروپا نیز نشان می‌دهد تا سال ۲۰۳۱، سالانه به حدود ۱.۲ تریلیون یورو سرمایه‌گذاری اضافی نیاز خواهد بود. با این حال، کارشناسان تاکید می‌کنند که تنها اندازه سرمایه‌گذاری مهم نیست، بلکه اثربخشی در پیاده‌سازی فناوری‌های مقیاس‌پذیر عامل کلیدی است.

موانع بوروکراتیک و مقرراتی

شورای رقابت اروپایی قصد دارد درباره رفع موانع موجود در بازار واحد اتحادیه نیز بحث کند. هلنا ملنیکوف، مدیرعامل انجمن اتاق‌های صنایع و بازرگانی آلمان، اعلام کرده که نتایج موقت یک سال پس از آغاز دستور کار ساده‌سازی بوروکراسی، ناامیدکننده بوده است. به گفته وی، تنها بوروکراسی نیست که رقابت‌پذیری را کاهش می‌دهد، بلکه آشفتگی مقررات ملی در تجارت درون‌اروپایی کالاها نیز تأثیر منفی قابل توجهی دارد.

منبع: Mashreghnews