راهکار دانشمند ایرانی برای خنک‌کردن دیتاسنترهای هوش مصنوعی چیست؟

هادی قاسمی، استاد برجسته مهندسی مکانیک و هوافضای دانشگاه هیوستون، راهکار نوآورانه‌ای برای مقابله با گرمای سرسام‌آور دیتاسنترهای هوش مصنوعی ارائه کرده است. پژوهش او نشان می‌دهد لایه‌های نازکی با طراحی شاخه‌ای مشابه ساختار درخت می‌توانند دست‌کم سه برابر بهتر از بهترین روش‌های فعلی، گرما را دفع کنند.

چالش گرمای دیتاسنترهای هوش مصنوعی

با افزایش استفاده از پردازنده‌های گرافیک و شتاب‌دهنده‌های قدرتمند در دیتاسنترهای هوش مصنوعی، چگالی توان به‌شدت بالا رفته و گرمای بسیار زیادی تولید می‌شود. مدیریت این حرارت شدید برای پایداری عملیاتی، قابلیت اطمینان و طول‌عمر تجهیزات حیاتی است، زیرا کوچک‌ترین اختلال حرارتی می‌تواند به کاهش کارایی یا حتی خرابی سیستم‌ها منجر شود. روش‌های سنتی خنک‌سازی در مواجهه با این شار حرارتی بالا با محدودیت‌هایی روبه‌رو هستند.

جزئیات راهکار مبتنی بر طبیعت

هادی قاسمی که نتایج پژوهش خود را در مجله معتبر International Journal of Heat and Mass Transfer منتشر کرده، توضیح می‌دهد که تبخیر لایه نازک یکی از راهبردهای امیدوارکننده برای مدیریت حرارتی است. چالش اصلی، طراحی بهینه ساختار این لایه‌ها بوده است. قاسمی با استفاده از دو روش پیشرفته محاسباتی و بهینه‌سازی توپولوژی کوپل‌شده و یک مدل مبتنی بر هوش مصنوعی، به این نتیجه رسید که بهترین ساختار، هندسه‌ای شاخه‌ای شبیه درخت است که حدود ۵۰ درصد آن را ماده جامد و ۵۰ درصد را فضای خالی تشکیل می‌دهد.

مزایا و چشم‌انداز آینده

به گفته این پژوهشگر ایرانی، ساختارهای شبیه درخت می‌توانند شار حرارتی بحرانی بسیار بالایی را در دمای به‌مراتب پایین‌تر از ساختارهای سنتی تحمل کنند. این یعنی سیستم‌های جدید می‌توانند بدون اینکه بیش از حد داغ شوند، گرمای بیشتری را دفع کنند که مزیتی کلیدی برای نسل بعدی دیتاسنترهای هوش مصنوعی و تجهیزات پیشرفته الکترونیکی و فوتونیکی محسوب می‌شود. بخش مهمی از این پروژه با همکاری دو دانشجوی دکتری او، امیرمحمد جهانبخش و صابر بدکوبه هزاوه انجام شده است.

منبع: asriran.com

اخبار علم و فناوری