رازهای قطب جنوب فاش شد: چه چیزی زیر ۴.۸ کیلومتر یخ پنهان شده است؟

دانشمندان با استفاده از یک روش نوین نقشه‌برداری، موفق به ایجاد دقیق‌ترین نقشه از زمین‌های پنهان زیر لایه‌های یخی قطب جنوب شده‌اند. این نقشه که با ترکیب تصاویر ماهواره‌ای و قوانین فیزیک ایجاد شده، هزاران عارضه زمینی ناشناخته از جمله کوه‌ها، دره‌ها و یک کانال عظیم را آشکار کرده است. این اطلاعات برای درک بهتر سرعت ذوب یخ‌ها و تأثیر آن بر افزایش سطح آب دریاها حیاتی است.

فاش شدن چشم‌اندازی پنهان

پژوهشی جدید نقشه‌ای بی‌سابقه از تمام اراضی زیریخچالی قطب جنوب ارائه داده است. این چشم‌انداز که زیر توده‌های عظیم یخ با ضخامت تا ۴.۸ کیلومتر پنهان شده، اکنون با جزئیات بی‌سابقه‌ای آشکار شده است. هلن اوکندن، زمین‌شناس دانشگاه گرنوبل آلپ، این پیشرفت را مانند ارتقاء از یک دوربین پیکسلی بی‌کیفیت به یک تصویر دیجیتال کاملاً بزرگ‌نمایی شده توصیف می‌کند.

محدودیت روش‌های قدیمی و نوآوری جدید

تلاش‌های پیشین برای نقشه‌برداری از این مناطق پنهان، عمدتاً متکی بر ابزارهای راداری بود که به دنبال خودروهای برف‌رو کشیده یا از هواپیما آویزان می‌شدند. اگرچه این روش‌ها مفید بودند، اما تنها مسیرهای خاصی را پوشش داده و شکاف‌های نقشه‌برداری‌نشده بزرگی به جا می‌گذاشتند. رابرت بینگهام، یخ‌شناس دانشگاه ادینبورگ، توضیح می‌دهد که با آن روش‌ها، دیدن تمام کوه‌ها و دره‌های تیز غیرممکن بود.

ترکیب فیزیک و داده‌های ماهواره‌ای

برای خلق این نقشه جدید، محققان تصاویر ماهواره‌ای از سطح قطب جنوب را با قوانین فیزیک حاکم بر حرکت یخ ترکیب کردند. ایده اصلی این است که همان‌طور که جریان آب در رودخانه با موانع سنگی زیرین تغییر می‌کند، جریان یخ نیز تحت تأثیر عوارض زمینی زیر آن قرار می‌گیرد. آن‌ها با اجرای شبیه‌سازی‌های کامپیوتری و راستی‌آزمایی نتایج با داده‌های راداری موجود، به تخمین توپوگرافی زیریخچالی پرداختند.

کشفیات شگفت‌انگیز

این پژوهش منجر به کشف ویژگی‌های زمین‌شناسی ناشناخته متعددی شد. از جمله این کشفیات می‌توان به شناسایی بیش از ۳۰,۰۰۰ تپه (برآمدگی‌هایی با حداقل ۴۸ متر ارتفاع) و یک کانال عظیم با دیواره‌های شیب‌دار اشاره کرد. این کانال حدود ۴۸ متر عمق، ۶ کیلومتر عرض و ۴۰۰ کیلومتر طول دارد؛ مسافتی تقریباً معادل فاصله بین تهران تا اصفهان. این قاره با پوشش یخی به وسعت حدود ۱۴ میلیون کیلومتر مربع، بزرگترین لایه یخی جهان را در خود جای داده است.

محدودیت‌ها و اهمیت حیاتی نقشه

با این وجود، این تکنیک جدید محدودیت‌هایی نیز دارد. دانکن یانگ، یخ‌شناس دانشگاه تگزاس، روش محققان را به پیش‌بینی بافت زیر یک پتوی ضخیم تشبیه می‌کند که نمی‌تواند تمام جزئیات را نشان دهد. به گفته پژوهشگران، این روش قادر به تشخیص عوارضی که عرض آن‌ها از ضخامت خود یخ کمتر است، نیست. با این حال، رابرت بینگهام تأکید می‌کند که داشتن یک نقشه پیوسته و دقیق از بستر سنگی قطب جنوب «بسیار حیاتی» است، زیرا این بستر با ایجاد اصطکاک، بر سرعت حرکت یخ به سمت اقیانوس تأثیر می‌گذارد. درک بهتر این ویژگی‌ها به دانشمندان کمک می‌کند تا با دقت بیشتری سرعت ذوب یخ‌ها و نقش آن در افزایش سطح آب دریاهای جهان را محاسبه کنند.

منبع: برترین‌ها

اخبار علم و فناوری