دادگاه ساواک: نقش آمریکا در تشکیل «مخوفترین سازمان شکنجه» ایران چگونه بود؟

مروری کوتاه بر خبر
- برگزاری جلسه دادگاه ویژه بینالملل در تهران برای رسیدگی به شکایت ۵۱ ایرانی از دولت آمریکا به اتهام نقش در تشکیل و پشتیبانی ساواک.
- ادعای وکلای شاکیان مبنی بر تأسیس ساواک در سال ۱۳۳۵ با پیشنهاد، هدایت و آموزش مستقیم آمریکا و اسرائیل.
- تشریح جزئیات شکنجههای جسمی و روانی توسط بازماندگان، از جمله آویزان کردن، شوک الکتریکی و دستگاه «آپولو».
- ارائه اسناد طبقهبندیشده ساواک به دادگاه که نشاندهنده ارتباط مستقیم با سازمان سیا و آموزش مأموران در آمریکاست.
- اعلام صراحت قاضی مبنی بر غیرقابل انکار بودن نقش دولت آمریکا در تشکیل، تجهیز و آموزش بازجویان ساواک بر اساس مدارک.
مروری بر جلسه دادگاه
جلسه رسیدگی به اقدامات دولت آمریکا در تأسیس سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) در شعبه ۵۵ دادگاه حقوقی ویژه رسیدگی به دعاوی بینالملل تهران در استان خراسان رضوی برگزار شد. قاضی اعلام کرد موضوع، دادخواهی ۵۱ نفر از اتباع ایرانی به طرفیت ۱۳ نفر از جمله دولت آمریکا، به خواسته مطالبه خسارت مادی و معنوی ناشی از بازداشتهای غیرقانونی است. دادگاه خود را صالح به رسیدگی دانست.
ادعاهای وکلا علیه آمریکا
عزالدین سلیمانی، وکیل شاکیان، مدعی شد ساواک در سال ۱۳۳۵ با هدایت و حمایت آمریکا و آموزشهای رژیم اسرائیل تشکیل و به یک سازمان مخوف جهانی تبدیل شد. وی گفت: «آموزش و کنترل ساواک عمدتاً در اختیار دولت آمریکا بوده… ساواک با پیشنهاد دولت آمریکا تأسیس شد.» به گفته او، دولت آمریکا پس از کودتای ۲۸ مرداد، پیشنهاد تشکیل سازمانی مشابه سیا و افبیآی را به شاه داد.
تشریح شکنجهها توسط بازماندگان
علیرضا درویشزاده، از شاکیان، جزئیات بازداشت و شکنجه خود در سال ۱۳۵۳ را شرح داد. او گفت با کابل به کف پا زده شد، روی دستگاه موسوم به «آپولو» بسته شد و شوک الکتریکی دریافت کرد. سید قاسم بخشیان، شاکی دیگر، از شکنجههای سنگین در زندان پس از دستگیری در سال ۱۳۵۴ گفت و اظهار کرد: «امروز پس از ۴۷ سال از پیروزی انقلاب اسلامی هنوز روزی چند بار درد و ناراحتی عصبی دارم.»
مدارک و اسناد ارائهشده
رضا حضرتی، وکیل دیگر شاکیان، با اشاره به اسناد بایگانی ساواک، نقش مستقیم سیا در آموزش و هدایت ساواک را تشریح کرد. این اسناد شامل متن مذاکرات رئیس ساواک با نماینده سیا در سال ۱۳۴۹، گزارش دورههای آموزشی مأموران در آمریکا و ارائه فهرست فعالان سیاسی به ساواک توسط سیا در سال ۱۳۵۲ است.
موضع نهایی دادگاه
قاضی دادگاه اعلام کرد ابلاغ به خواندگان (از جمله دولت آمریکا) به طور رسمی انجام شده و آنها از جلسه آگاه بودهاند. وی با تأکید بر مستندات گفت: «نقش دولت آمریکا و سیستمهای اطلاعاتی آن در تأسیس، تشکیل، تجهیز، آموزش و تربیت بازجویان ساواک علیه ایرانیها، غیرقابل انکار و مبرهن است.» دادگاه در مهلت قانونی رأی را صادر خواهد کرد.
منبع: mashreghnews.ir
اخبار سیاسی