اگر تنگه هرمز بسته شود؛ شاهراه ۵۰۰ میلیارد دلاری انرژی جهان چه میشود؟
مروری کوتاه بر خبر
- ۸۴ درصد از نفت و ۸۳ درصد از گاز طبیعی مایع عبوری از این آبراه در سال ۲۰۲۴ به بازارهای آسیایی رفته است.
- چین، هند، ژاپن و کره جنوبی در مجموع ۶۹ درصد از کل نفت عبوری از تنگه را جذب میکنند.
- هرگونه اختلال در این مسیر، هزینههای انرژی و تولید را به ویژه برای اقتصادهای وابسته آسیایی افزایش میدهد.
مروری کوتاه بر اهمیت تنگه هرمز
بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده (EIA)، در سال ۲۰۲۴ روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت از تنگه هرمز عبور کرده است. این حجم معادل نزدیک به ۵۰۰ میلیارد دلار تجارت انرژی سالانه است و نقش محوری این آبراه در اقتصاد جهانی را برجسته میکند. نفت خام عبوری از این تنگه از کشورهایی مانند ایران، عراق، کویت، قطر، عربستان سعودی و امارات متحده عربی تامین میشود.
نقش کلیدی در تجارت گاز طبیعی مایع
تنگه هرمز همچنین نقش حیاتی در تجارت گاز طبیعی مایع (LNG) دارد. در سال ۲۰۲۴، حدود یکپنجم از محمولههای جهانی گاز طبیعی مایع از این مسیر عبور کرد که بخش اعظم آن متعلق به قطر بود. این آبراه جریان گاز طبیعی مایع را در هر دو جهت مدیریت میکند. به عنوان مثال، کویت و امارات بخشی از نیاز خود را از خارج خلیج فارس وارد و از این تنگه عبور میدهند.
وابستگی شدید کشورهای آسیایی
آژانس بینالمللی انرژی تخمین زده که در سال ۲۰۲۴، ۸۴ درصد از نفت خام و میعانات گازی عبوری از تنگه به بازارهای آسیایی هدایت شده است. الگوی مشابهی در تجارت گاز با رقم ۸۳ درصد وجود دارد. چین، هند، ژاپن و کره جنوبی در سال گذشته مجموعا ۶۹ درصد از کل نفت خام و میعانات عبوری از تنگه را جذب کردند. اقتصاد این کشورها به شدت به انرژی خلیج فارس وابسته است.
اهرم جغرافیایی و حقوقی ایران
بر اساس حقوق بینالملل، کشورها تا ۱۲ مایل دریایی از ساحل خود حاکمیت دارند. در باریکترین بخش، تنگه هرمز و خطوط کشتیرانی تعیینشده، کاملا در آبهای سرزمینی ایران و عمان قرار میگیرد. این واقعیت، اهرم جغرافیایی به تهران میدهد. ماهانه حدود ۳ هزار کشتی از این تنگه عبور میکنند. ایران در صورت تصمیم به اختلال، میتواند از تاکتیکهایی مانند استقرار مینهای دریایی با استفاده از قایقهای تندرو و زیردریاییها استفاده کند.
پیامدهای اختلال بر اقتصاد جهانی
هرگونه اختلال در جریان انرژی از هرمز، هزینه سوخت و تولید کارخانهها را افزایش میدهد. این موضوع به ویژه برای چین که برای حفظ رشد اقتصادی به تولید و صادرات وابسته است، حیاتی خواهد بود. قیمت بالاتر انرژی، هزینههای تولید را بالا میبرد و شرکتها احتمالا این هزینهها را به مصرفکنندگان منتقل میکنند. پیامدها فراتر از چین خواهد رفت. نزدیک به نیمی از واردات نفت خام هند، حدود ۶۰ درصد گاز طبیعی آن، ۶۰ درصد نفت خام کره جنوبی و نزدیک به سهچهارم واردات نفتی ژاپن از این مسیر تامین میشود.
منبع: Afkarnews
اخبار اقتصادی