آیا طلا جای دلار را به عنوان بزرگترین دارایی ذخیره جهانی می‌گیرد؟

مروری بر یک تحول تاریخی در نظام مالی

بر اساس داده‌های تازه منتشرشده درباره ترکیب ذخایر ارزی رسمی جهان، برای نخستین بار در دهه‌های اخیر، طلا نقش برجسته‌تری نسبت به دلار آمریکا در سبد دارایی‌های بانک‌های مرکزی پیدا کرده است. این گزارش که بر پایه آمارهای صندوق بین‌المللی پول و تحلیل بلومبرگ تهیه شده، نشان از یک تغییر چشم‌گیر در اولویت‌های ذخیره‌ای اقتصاد جهانی دارد.

کاهش بی‌سابقه سهم دلار و صعود طلا

آمارهای رسمی حاکی از آن است که سهم دلار آمریکا از کل ذخایر ارزی رسمی به کمتر از ۵۰ درصد کاهش یافته است. این روند کاهشی در دو دهه گذشته تداوم داشته و اکنون به نقطه‌ای تاریخی رسیده که از تضعیف نسبی جایگاه دلار در نظام مالی بین‌المللی حکایت دارد. در مقابل، وزن طلا در این سبد با رشد قابل‌توجهی مواجه شده و سهم آن نسبت به سال‌های گذشته به شکل چشمگیری افزایش یافته است.

انگیزه‌های پشت این تغییر راهبردی

کارشناسان اقتصادی و مالی بین‌المللی، افزایش سهم طلا در ذخایر رسمی را نشانه‌ای از گرایش بانک‌های مرکزی به دارایی‌های امن‌تر می‌دانند. این گرایش به ویژه در دوره‌های رونمایی از تورم بالا، ناپایداری بازارهای مالی و تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک پررنگ‌تر می‌شود. طلا از دیرباز به عنوان یک پناهگاه امن سرمایه شناخته شده و در شرایط بی‌ثباتی اقتصادی، تقاضا برای آن افزایش می‌یابد.

پیامدهای یک بازتعریف بزرگ

اگرچه دلار آمریکا هنوز جایگاه خود را به عنوان ارز ذخیره اصلی در بخش عمده‌ای از سیستم مالی بین‌المللی حفظ کرده، اما این نخستین بار است که طلا در ترکیب این ذخایر، وزنی برابر یا حتی بالاتر از دلار پیدا می‌کند. تحلیلگران این رویداد را یکی از مهم‌ترین تحولات بازارهای پولی در دهه اخیر توصیف می‌کنند که می‌تواند نمادی از تغییر تدریجی نظام مالی بین‌الملل و تلاش کشورها برای پوشش ریسک‌های ارزی و اقتصادی باشد.

منبع: Ilna