آیا اسرائیل از توافق محدود هستهای آمریکا و ایران هراس دارد؟

نکات کلیدی خبر
- سفر فوری بنیامین نتانیاهو به واشنگتن برای دیدار با ترامپ، دو هفته زودتر از برنامه
- نگرانی اسرائیل از احتمال انعقاد توافق محدود آمریکا با ایران که تنها بر برنامه هستهای متمرکز است
- تاکید اسرائیل بر لزوم گنجاندن محدودیت موشکی و پایان حمایت ایران از گروههایی مانند حزبالله در هر توافق
- برگزاری جلسات فوری امنیتی در اسرائیل و افزایش سطح هشدار و پایش اطلاعاتی
- ارزیابی اسرائیل مبنی بر وجود شکافهای قابل توجه در مذاکرات، به ویژه بر سر غنیسازی اورانیوم
سفر فوری نتانیاهو به واشنگتن
نخستوزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، سفر خود به واشنگتن را به طور فوری جلو انداخته و قرار است روز چهارشنبه با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، دیدار کند. این دیدار قرار بود حدود دو هفته دیگر انجام شود. به گزارش رسانه عبری معاریو، جلو انداختن این سفر تصادفی نبوده و نشاندهنده میزان فوریت و نگرانی در اورشلیم از روند مذاکرات واشنگتن با تهران است.
ریشه نگرانیهای امنیتی اسرائیل
منابع سیاسی از افزایش احساس نارضایتی و نگرانی در اسرائیل به دلیل سیگنالهای واصله از واشنگتن خبر میدهند. این سیگنالها حاکی از آن است که ترامپ ممکن است آماده پذیرش توافقی محدود و متمرکز با ایران باشد که فقط بر برنامه هستهای تمرکز دارد. از نگاه اسرائیل، چنین توافقی در صورت عدم شمول مؤلفههای امنیتی اضافی، مشکلساز و خطرناک ارزیابی میشود. یک منبع سیاسی گفت: «نگرانی از توافقی است که تهدیدهای مستقیم علیه اسرائیل را تقریباً بیپاسخ میگذارد.»
مواضع کلیدی و اختلاف نظرها
دفتر نخستوزیری اسرائیل تأکید کرده که نتانیاهو معتقد است هرگونه مذاکره با ایران باید هم شامل محدودسازی موشکهای بالستیک باشد و هم پایان دادن به حمایت از محور ایرانی—شامل حزبالله، حماس و دیگر سازمانهای تحت حمایت تهران. زمانبندی غیرمعمول این سفر نشان میدهد اسرائیل قانع نشده که ترامپ کاملاً این موضع را شریک باشد. ارزیابیهای ارائهشده به مقامات اسرائیلی نیز از شکافهای قابل توجه در مذاکرات، به ویژه بر سر امتناع ایران از کنار گذاشتن اصل غنیسازی اورانیوم، حکایت دارد.
آمادهسازیهای امنیتی و دیپلماتیک
به موازات اقدامات دیپلماتیک، نهادهای دفاعی اسرائیل در حال آمادهسازی برای سناریوهای مختلف احتمالی هستند. فرض کاری این است که هر نتیجهای از مذاکرات—اعم از توافق ناقص، شکست یا کشدار شدن—میتواند تنشهای منطقهای را تشدید کند. اگرچه تغییری علنی در دستورالعملهای جبهه داخلی اعلام نشده، اما منابع امنیتی اذعان کردهاند سطح هشدار و پایش اطلاعاتی افزایش یافته است. هدف از جلو انداختن دیدار، «راستکردن مسیر» و جلوگیری از آگاهی اسرائیل از تفاهمهای واشنگتن و تهران از راه دور عنوان شده است.
زمینه مذاکرات و چشمانداز آینده
این تحولات در حالی رخ میدهد که دو فرستاده ترامپ، استیو ویتکوف و جرد کوشنر، روز گذشته در عمان با عباس عراقچی، معاون وزیر خارجه ایران، دیدار کردند. این گفتوگوها بدون تصمیم نهایی پایان یافت اما احتمال ادامه دورهای بعدی وجود دارد. ترامپ شب گذشته گفت مذاکرات «بسیار خوب پیش رفت». دیدار پیشروی نتانیاهو و ترامپ از نگاه اسرائیل نقطه آزمونی نه تنها درباره شکل توافق با ایران، بلکه درباره میزان همنظری راهبردی دو متحد در قبال تهدید اصلی علیه امنیت اسرائیل محسوب میشود.
اخبار سیاسی