چرا نوزاد انسان ناتوان‌ترین موجود به دنیا می‌آید؟ بهای سنگین هوش بالا

یک معامله تکاملی

نوزاد انسان در لحظه تولد، ناتوان‌ترین موجود روی زمین محسوب می‌شود. اما این ناتوانی، یک اشتباه در سیستم خلقت نیست، بلکه نتیجه یک «معامله استراتژیک» تکاملی است. بیولوژیست‌ها معتقدند نوزادان انسان در واقع «نارس» به دنیا می‌آیند. این یک انتخاب تکاملی بین «راه رفتن روی دو پا» و «داشتن مغزی بزرگ» بوده است.

تنگنای لگنی؛ یک بن‌بست تکاملی

اولین دلیل این ناتوانی به میلیون‌ها سال پیش و انتخاب راه رفتن روی دو پا بازمی‌گردد. این انتخاب مستلزم باریک شدن استخوان‌های لگن بود. از سوی دیگر، مغز انسان در حال بزرگ‌تر شدن بود. تکامل با یک بن‌بست مواجه شد: مغز بزرگ نوزاد نمی‌توانست از کانال باریک لگن عبور کند. راه‌حل، تولد نوزاد قبل از تکمیل رشد مغز بود، حتی اگر برای زندگی مستقل آماده نباشد.

محدودیت متابولیک مادر

تحقیقات علمی به عامل دیگری به نام «محدودیت متابولیک» اشاره می‌کنند. نگهداری از جنینی با مغز در حال رشد سریع، انرژی عظیمی از بدن مادر می‌گیرد. در ماه نهم، مصرف انرژی مادر به بیش از دوبرابر حالت عادی می‌رسد. زایمان زمانی اتفاق می‌افتد که بدن مادر دیگر نمی‌تواند سوخت کافی برای رشد جنین را تأمین کند. به بیان دیگر، نوزاد به دلیل محدودیت منابع انرژی مادر، از رحم «اخراج» می‌شود.

مغزی که بیرون از رحم شکل می‌گیرد

نکته جالب این است که این ناتوانی اولیه، یک فرصت طلایی برای یادگیری ایجاد می‌کند. برخلاف بسیاری از حیوانات، بخش بزرگی از رشد مغز انسان پس از تولد و در تعامل با محیط اتفاق می‌افتد. این موضوع باعث انعطاف‌پذیری فوق‌العاده مغز می‌شود. انسان به جای تولد با غریزه‌های ثابت، با قابلیت بالای جذب فرهنگ، زبان و مهارت‌های پیچیده به دنیا می‌آید.

مفهوم «سه‌ماهه چهارم»

بیولوژیست‌ها از اصطلاح «سه‌ماهه چهارم» برای توصیف سه ماه اول پس از تولد نوزاد انسان استفاده می‌کنند. آن‌ها بر این باورند که نوزاد در این مدت هنوز در واقع باید در رحم می‌بود. به همین دلیل است که نوزادان در این دوره به آغوش، گرمای بدن و صدای قلب مادر نیاز شدیدی دارند. این وابستگی، پیوند عاطفی عمیقی ایجاد می‌کند که پایه‌های همکاری اجتماعی و تشکیل جوامع انسانی را می‌سازد.

منبع: Hamshahrionline