فتنه ۱۴۰۴؛ نقشه بیثباتسازی ایران چگونه از کاخ سفید هدایت شد؟

مروری کوتاه بر خبر
- دونالد ترامپ به عنوان لیدر اصلی فتنه دیماه ۱۴۰۴ ایران معرفی میشود.
- فشار اقتصادی حداکثری از طریق تحریمها و فعالسازی مکانیسم ماشه برای ایجاد نارضایتی داخلی طراحی شد.
- هماهنگی نزدیک با رژیم صهیونیستی و حمایت رسانهای از گروهکهای معاند برای تشدید آشوب.
- اوجگیری تهدیدهای نظامی و حمایت لفظی از معترضان در آستانه حوادث دیماه.
- اعتراف مقام آمریکایی به تأثیر تحریمها در سقوط ارزش ریال و ایجاد اعتراضات.
تحلیل ارائهشده در این گزارش، فتنه دیماه ۱۴۰۴ ایران را بخشی از یک عملیات ترکیبی طراحیشده از سوی کاخ سفید میداند که دونالد ترامپ، رئیسجمهور وقت آمریکا، در رأس هدایت آن قرار داشت. این پروژه با استفاده همزمان از ابزارهای اقتصادی، رسانهای، روانی و تهدید نظامی و با هماهنگی نزدیک رژیم صهیونیستی و گروهکهای معاند پیگیری شد.
گامهای طراحی فشار اقتصادی
پس از بازگشت ترامپ به قدرت در دی ۱۴۰۳، کمپین فشار حداکثری با پیشنهاد توافقی جدید به ایران احیا شد. همزمان، تحریمهای نفتی تشدید و صادرات نفت ایران به چین هدف قرار گرفت. این اقدامات منجر به نوسان ارزش ریال از حدود ۷۰۰,۰۰۰ به ۸۰۰,۰۰۰ ریال برای هر دلار و افزایش تورم شد. در فروردین ۱۴۰۴، ترامپ با تهدید به بمباران و اعمال تعرفههای ثانویه، موجب افزایش قیمت طلا به بالای ۳,۰۰۰ دلار در هر اونس گردید.

با توقف مذاکرات در اردیبهشت ۱۴۰۴، تحریمهای جدیدی اعمال و ارزش ریال کاهش بیشتری یافت. در خرداد ۱۴۰۴، ترامپ ضربالاجل ۶۰ روزه برای توافق تعیین کرد که منجر به افزایش قیمت نفت جهانی و رسیدن طلا به ۳,۳۰۰ دلار شد. ریال نیز در کانال ۸۲ هزار تومان نوسان داشت.
جنگ ۱۲ روزه و تشدید تحرکات
روز ۲۳ خرداد ۱۴۰۴، رژیم صهیونیستی حملهای را به ایران آغاز کرد که به گفته این گزارش، منجر به شهادت یک هزار تن شد. ترامپ بلافاصله از این اقدام حمایت کرد. در ۲۲ ژوئن، آمریکا با بمباران سه سایت هستهای فردو، نطنز و اصفهان وارد جنگ شد. نیروهای مسلح ایران نیز با عملیات موشکی به پایگاه العدید آمریکا در قطر پاسخ دادند.

کریستالینا گئورگیوا، مدیر اجرایی صندوق بینالمللی پول، نسبت به بیثباتی اقتصادی جهانی ناشی از این حملات هشدار داد.

طراحی سناریوهای پساجنگ در اتاق فکر مشترک
پس از آتشبس در تیر ۱۴۰۴، استراتژی آمریکا بر انتقال میدان نبرد به حوزههای اقتصادی و روانی متمرکز شد. دیدار ترامپ و بنیامین نتانیاهو در واشینگتن به طراحی یک عملیات بیثباتسازی چندلایه انجامید. هدف، ایجاد فشار اقتصادی حداکثری برای تسری به ناآرامی اجتماعی بود. لفاظیهای مستمر ترامپ علیه سایتهای هستهای ایران و تکرار تهدیدها بخشی از این جنگ روانی عنوان شده است.
در مرداد و شهریور ۱۴۰۴، تحریمهای جدید بر صادرات نفت ایران به چین اعمال شد و ریال به کانال ۱۰۰ هزار تومان رسید.
ظهور گروهکها و فعالسازی مکانیسم ماشه
همزمان با اوجگیری نارضایتیها، رضا پهلوی در تورنتو بر «آمادهشدن برای نبرد آخر» تأکید کرد و اکانتهای وابسته بر تشکیل تیمهای تروریستی تمرکز نمودند.


مکانیسم ماشه برجام توسط آمریکا و سه کشور اروپایی فعال شد و تحریمهای پیشابرجامی بازگشتند. این امر کاهش شدید درآمدهای ارزی، افزایش تورم و نزدیک شدن قیمت دلار به کانال ۱۱۸ هزار تومان را در پی داشت. ترامپ سپس پیشنهاد «غیرممکن» برداشتن تحریمها در ازای به رسمیت شناختن اسرائیل را مطرح کرد. در آذر ۱۴۰۴، ریال به کانال ۱۴۰ هزار تومان نزدیک شد و نخستین هستههای اعتراضات اقتصادی در فضای مجازی شکل گرفت.
اوجگیری تحرکات و حمایتهای مستقیم
در دی ۱۴۰۴، فضای مجازی و بازار از نوسانات ارز متأثر شد و اعتراضات اصناف شکل گرفت.

شبکه بیبیسی فارسی با انتشار مستندی از ترانه علیدوستی، به گفته این گزارش، درصدد بسیج اپوزیسیون برآمد. همزمان، نتانیاهو در ۸ دی مجدداً به واشینگتن رفت. ترامپ در این دیدار با اشاره به اعتراضات در ایران گفت: «هر بار که اعتراضی رخ میدهد… شروع به تیراندازی به مردم میکنند». او همچنین در پاسخ به سوالی درباره حمله مجدد اسرائیل گفت: «برای هستهای، فورا».

ترامپ در روزهای بعد بهطور مکرر با انتشار پیام در شبکه اجتماعی خود، حمایت از معترضان و تهدید به اقدام نظامی در صورت کشته شدن آنان را تکرار کرد.

نتانیاهو نیز در پارلمان رژیم صهیونیستی اعلام کرد: «اسرائیل همبستگی خود را با مبارزه مردم ایران ابراز میکند». سناتور لیندزی گراهام نیز با انتشار عکسی از خود و ترامپ، از معترضان ایرانی حمایت کرد.

همزمان، مریم رجوی، سرکرده گروهک منافقین، خواستار گسترش آشوب شد و صفحه موساد به فارسی از «نیاز به هشتصد هزار کشته» سخن گفت.


ایلان ماسک نیز در پاسخ به توئیت دفتر رهبر انقلاب به فارسی واکنش نشان داد.

تهدیدهای پایانی و بازگشت به تحریم اقتصادی
شامگاه ۱۸ دی، ترامپ بار دیگر ایران را به دلیل برخورد با معترضان تهدید کرد. در روزهای بعد، او از گفتگو با ایلان ماسک برای ارائه اینترنت رایگان استارلینک به معترضان خبر داد و ادعا کرد مردم کنترل برخی شهرها را در دست گرفتهاند.

او همچنین خبر حمله یک فرد به سفارت ایران در لندن را بازنشر کرد. با ناکامی محسوس فتنه در خیابان و پس از راهپیمایی ۲۲ دی، ترامپ در ۲۳ دی با اعلام اعمال تعرفه ۲۵ درصدی بر کشورهای طرف تجارت با ایران، به حربه اقتصادی بازگشت.

اعتراف به تأثیر فشار اقتصادی
روز یکم بهمن ۱۴۰۴، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در حاشیه نشست داووس اعتراف کرد تحریمهای حداکثری ترامپ باعث سقوط ارزش ریال، ورشکستگی بانکها، کمبود دلار و اعتراضات مردمی شده است. او این را «فشار اقتصادی بدون شلیک گلوله» توصیف کرد.
منبع: cdn.mashreghnews.ir
اخبار سیاسی