آیا صحرای تاکلاماکان چین به مخزن کربن تبدیل شده است؟
مروری کوتاه بر خبر
- کاشت بیش از ۶۶ میلیارد درخت در حاشیه صحرای تاکلاماکان چین، این بیابان را به یک مخزن کربن تبدیل کرده است.
- پژوهش جدید نشان میدهد این منطقه اکنون بیش از میزان انتشار خود، دیاکسید کربن جذب میکند.
- پروژه «دیوار بزرگ سبز» یا «کمربند حفاظتی سه شمالی» از سال ۱۹۷۸ برای مقابله با بیابانزایی آغاز شد.
- صحرای تاکلاماکان با وسعت ۳۳۷ هزار کیلومتر مربع، پیشتر یک «خلأ زیستی» محسوب میشد.
- پوشش جنگلی چین از ۱۰ درصد در سال ۱۹۴۹ به بیش از ۲۵ درصد در حال حاضر افزایش یافته است.
پروژه عظیم جنگلکاری چین موسوم به «دیوار بزرگ سبز» در حاشیه یکی از خشکترین بیابانهای جهان، نتیجهای چشمگیر داشته است. بر اساس مطالعهای جدید، کاشت گسترده درختان باعث شده صحرای تاکلاماکان بیش از آنچه دیاکسید کربن منتشر کند، آن را جذب نماید و به نخستین الگوی موفق تبدیل بیابان به مخزن کربن در جهان بدل شود.
تبدیل یک خلأ زیستی به مخزن کربن
صحرای تاکلاماکان با وسعت ۳۳۷ هزار کیلومتر مربع، سالها به عنوان یک «خلأ زیستی» شناخته میشد. بیش از ۹۵ درصد این بیابان را شنهای روان پوشانده و شرایط بسیار خشک آن برای اغلب گیاهان نامساعد است. از دهه ۱۹۵۰ و همزمان با توسعه شهری و کشاورزی، این بیابان در حال گسترش بود و طوفانهای شن را تشدید میکرد. در پاسخ به این چالش، چین در سال ۱۹۷۸ پروژه «کمربند حفاظتی سه شمالی» را کلید زد که هدف آن کاشت میلیاردها درخت برای ایجاد یک دیوار سبز در برابر بیابانزایی بود.
دستاوردهای پروژه دیوار بزرگ سبز
تاکنون بیش از ۶۶ میلیارد درخت در شمال چین و به ویژه در حاشیه صحرای تاکلاماکان کاشته شده است. چین در سال ۲۰۲۴ محاصره کامل این صحرا با پوشش گیاهی را به پایان رساند. این تلاش عظیم نه تنها به تثبیت تپههای شنی کمک کرده، بلکه پوشش جنگلی کشور را از ۱۰ درصد در سال ۱۹۴۹ به بیش از ۲۵ درصد در زمان حاضر افزایش داده است.
یافتههای کلیدی پژوهش جدید
پژوهشگران با تحلیل دادههای زمینی و ماهوارهای طی ۲۵ سال گذشته و همچنین استفاده از سامانه «رهگیر کربن» اداره ملی اقیانوسی و جوّی آمریکا، به نتایج قابل توجهی دست یافتند. آنها روند بلندمدتی از گسترش پوشش گیاهی و افزایش جذب دیاکسید کربن در حاشیه بیابان مشاهده کردند که از نظر زمانی و مکانی با اجرای پروژه دیوار بزرگ سبز همخوانی دارد. برای مثال، در فصل مرطوب (ژوئیه تا سپتامبر)، بارش حدود ۱۶ میلیمتر در ماه موجب افزایش پوشش گیاهی و فتوسنتز شد و سطح CO2 جوّ از ۴۱۶ قسمت در میلیون به ۴۱۳ قسمت در میلیون کاهش یافت.
الگویی برای سایر بیابانهای جهان
یوک یونگ، از نویسندگان این مطالعه، تاکید میکند که این نخستین بار است که ثابت میشود مداخله هدایتشده انسان میتواند حتی در افراطیترین مناظر خشک، جذب کربن را به شکل کارآمدی افزایش دهد. وی صحرای تاکلاماکان را «نخستین الگوی موفق» برای تبدیل یک بیابان به مخزن کربن میداند. اگرچه نقش این پروژه در کُند کردن بیابانزایی همچنان نیاز به بررسی بیشتر دارد، اما عملکرد آن به عنوان یک مخزن کربن میتواند الگویی ارزشمند برای سایر مناطق بیابانی جهان باشد.
منبع: فرارو
سرگرمی